Als je zwangerschapswens je toekomstplannen gaat bepalen

Als zwanger worden snel en vanzelf gaat, duurt die periode van onzekerheid misschien maar kort. Maar wat als dat niet zo is? Wat als je iedere maand opnieuw hoopt op twee streepjes en ze steeds niet verschijnen?

Ik weet uit eigen ervaring hoe enorm een kinderwens je kan bezighouden als zwanger worden niet zomaar lukt. Niet alleen op de momenten waarop je bewust met die kinderwens bezig bent. Het sijpelt ongemerkt door in allerlei andere delen van je leven. En juist daar zit een ingewikkelde vraag: hoeveel laat je afhangen van een zwangerschap die je heel graag wilt, maar waarvan je niet weet wanneer die komt?

Als je leven ineens in maanden wordt opgedeeld

Wie een tijd probeert zwanger te worden, zal het waarschijnlijk herkennen. Je gaat anders naar je agenda kijken.

Niet gewoon: over vier maanden is die bruiloft. Maar: als het deze maand lukt, ben ik dan ongeveer zo ver zwanger.

Niet gewoon: zullen we volgend voorjaar op vakantie gaan? Maar: stel dat ik dan hoogzwanger ben. Of een baby heb. Of misschien nog steeds niet zwanger ben.

Je begint vooruit te rekenen met een situatie die nog helemaal niet bestaat.

In het begin vond ik dat ergens ook logisch. Je hoopt immers dat je leven binnenkort enorm verandert. Natuurlijk houd je daar rekening mee. Maar als zwanger worden langer duurt dan gehoopt, wordt het ingewikkelder. Want hoe lang blijf je rekening houden met “misschien”? Want soms is dat makkelijk. Maar als je heel veel van dat soort momentjes mee maakt, voelt het soms alsof je je leven pauzeert…. voor iets waarvan je niet weet of en wanneer het zal gebeuren.

Iedere maand begint het opnieuw

Een onvervulde kinderwens heeft iets raars. Je kunt in een paar weken tijd van hoop naar teleurstelling en weer terug naar hoop gaan. Misschien voel je iets aan je lichaam en denk je: zou het? Je probeert niet te vroeg een zwangerschapstest te doen. Doet hem uiteindelijk toch. Negatief.

Of je wordt ongesteld en weet eigenlijk al genoeg. En dan begint er weer een nieuwe maand. Een nieuwe kans. Opnieuw rekenen, hopen en wachten. Als dat langere tijd duurt, gaat het niet alleen meer over zwanger worden. Het kan invloed krijgen op de keuzes die je maakt.

Ik merkte dat bijvoorbeeld heel duidelijk bij reizen. Reizen is een belangrijk onderdeel van mijn leven. Ik vind het heerlijk om nieuwe bestemmingen te ontdekken en maanden vooruit plannen te maken. Maar met een kinderwens kwam daar ineens een extra laag bij.

Want sommige bestemmingen brengen risico’s met zich mee wanneer je zwanger wilt worden. Denk bijvoorbeeld aan gebieden waar het zikavirus voorkomt of waar malaria een risico is. Bij sommige reizen spelen vaccinaties of medicijnen een rol. Ineens kun je dus niet meer alleen denken: waar wil ik graag naartoe? Je denkt ook: wat als ik tegen die tijd zwanger ben?

De Filipijnen gingen voor ons niet door

Ik heb dat zelf heel concreet meegemaakt. We hadden een reis naar de Filipijnen geboekt. Een bestemming waar ik ontzettend naar uitkeek. Uiteindelijk bleek ik onverwachts in blijde verwachting. Fantastisch nieuws natuurlijk!

Maar het betekende ook dat we opnieuw naar die reis moesten kijken. Onder andere vanwege het zikarisico dat op dat moment speelde, besloten we niet te gaan. In onze situatie was die keuze uiteindelijk relatief eenvoudig. Er was immers een zwangerschap. We wisten waarvoor we het deden.

Veel ingewikkelder vind ik de periode daarvoor. En die duurde bij ons drie en een half jaar. Dat lijkt nu vrij kort, als ik het zo noem. Maar neem van mij aan: ik vond het een hele lange ingewikkelde tijd.

Want wat als ik op dat moment níét zwanger was geweest, maar wel actief probeerde zwanger te worden? Had ik de reis dan moeten annuleren? Hadden we überhaupt niet moeten boeken? En als het vervolgens nog een jaar had geduurd voordat ik zwanger werd? Dat is precies het dilemma dat bij een langer durende kinderwens zo moeilijk kan zijn.

Kinderwens versus de controle willen houden

Ik denk dat dit ook een van de moeilijke dingen aan proberen zwanger te worden is: je hebt maar beperkt controle. Je kunt je cyclus bijhouden. Ovulatietesten gebruiken. Gezond eten. Foliumzuur slikken. Rekening houden met alcohol en roken. Vrijen op het juiste moment. Je kunt informatie lezen en proberen alles zo goed mogelijk te doen. Maar uiteindelijk kun je een zwangerschap niet in je agenda zetten.

En dat botst nogal met de manier waarop we ons leven normaal gesproken organiseren. We plannen vakanties. We maken carrièreplannen. We schrijven ons maanden van tevoren in voor evenementen. We boeken concerten. Bij een kinderwens verschijnt achter al die plannen ineens een denkbeeldig sterretje:

tenzij ik dan zwanger ben.

Wanneer zwanger worden niet vanzelfsprekend blijkt en je er wellicht ook wat medische hulp bij nodig hebt, is een manier van controle om dat goed te onderzoeken. Wat zijn je opties bijvoorbeeld? Wat voor trajecten bestaan er? En kijk bijvoorbeeld eens naar eitjes invriezen en de kosten daarvoor.

Je bent meer dan je kinderwens

Misschien is dat makkelijk gezegd. Zeker als je midden in die periode zit. Want als je heel graag moeder wilt worden, kan een negatieve zwangerschapstest voelen alsof er helemaal niets anders belangrijk is. Je ziet zwangere buiken op straat. Aankondigingen op Instagram lijken ineens overal te verschijnen. Iemand vertelt achteloos dat ze “meteen de eerste maand zwanger” was en jij probeert oprecht blij te reageren terwijl er vanbinnen iets anders gebeurt. En dan moet je ook nog gewoon naar je werk, boodschappen doen, verjaardagen vieren en plannen maken.

Toch denk ik dat juist daarin iets belangrijks zit. Je leven vóór een eventuele zwangerschap is geen wachtruimte. Die maanden of jaren tellen ook. Je mag plannen maken. Je mag reizen. Je mag doelen hebben die helemaal niets met baby’s te maken hebben. Je mag ergens enthousiast over zijn terwijl je tegelijkertijd verdrietig bent dat je nog niet zwanger bent.

Die twee dingen kunnen naast elkaar bestaan.

Wat kun je wél doen als je vooruit wilt plannen?

Voor mij zit de oplossing vooral in bewust plannen in plaats van helemaal niet plannen. Bij een reis kun je bijvoorbeeld vooraf controleren of er gezondheidsrisico’s zijn die relevant zijn bij een kinderwens. Je kunt kiezen voor flexibele boekingsvoorwaarden of een bestemming die gemakkelijker aan te passen is als je situatie verandert.

Hetzelfde geldt voor andere plannen. Je hoeft niet automatisch te denken: dat kan ik niet doen, want misschien ben ik dan zwanger. Je kunt ook denken: ik wil dit graag doen. Wat zou er veranderen als ik tegen die tijd zwanger ben? Kan het plan dan nog steeds doorgaan? Kun je het aanpassen? Kun je annuleren? Of is dit daadwerkelijk iets waarbij je nu een keuze moet maken?

Dat haalt de onzekerheid niet weg, maar het voorkomt misschien wel dat “wat als?” automatisch betekent dat je iets niet doet.

Blijf je leven leven, ook met een zwangerschapswens

Ik weet hoe groot een kinderwens kan voelen. En ik weet ook hoe moeilijk het kan zijn als zwanger worden niet zo vanzelfsprekend blijkt als je ooit had gedacht. Maar ondertussen gaat je leven door.

Informeer jezelf over dingen waarbij je kinderwens daadwerkelijk een rol speelt. Neem medische risico’s serieus. Vraag advies wanneer je twijfelt. Bijvoorbeeld bij Nij Clinics, centrum voor kinderwens. Maar blijf daarnaast ook plannen maken.

Want hoe graag je ook wilt weten wanneer die positieve test eindelijk komt: sommige dingen in het leven laten zich niet plannen.

En tot die tijd mag je leven méér zijn dan wachten op twee streepjes.

Dit artikel is gebaseerd op mijn persoonlijke ervaring en is niet bedoeld als medisch advies. Heb je een kinderwens en twijfel je bijvoorbeeld over reizen, vaccinaties, medicijnen, alcoholgebruik, sporten of andere gezondheidskeuzes? Bespreek je persoonlijke situatie dan met je huisarts, verloskundige, fertiliteitsarts of een andere deskundige.

Het bericht Je leven op pauze voor een kinderwens? Als zwanger worden je toekomstplannen gaat bepalen verscheen eerst op Habla Mama.